Groevenbeek College, Ermelo & Putten
De school
Het Groevenbeek College in Ermelo en Putten is een christelijke scholengemeenschap voor vmbo, havo, atheneum en tvwo. Jenneke van der Kolk is afdelingsdirecteur tvwo / atheneum / havo. Ze vertelt waarom de school vanaf 1 januari 2024 koos voor ‘thuis of in de kluis’.
Het probleem
De school had al een paar jaar een smartphonebeleid: mobieltjes niet toegestaan in de klas. ‘Maar halverwege de les dook er dan toch her en der eentje op. Docenten moesten dus toch nog geregeld zeggen: doe je mobiel weg.’ Toen het landelijke advies uitkwam zag de schoolleiding dit als een kans om het rigoureuzer aan te pakken. ‘We zeiden tegen elkaar: kunnen we die mobieltjes er niet gewoon helemaal uitgooien?’
De aanpak
De school koos voor het beleid: thuis of in de kluis. Gedurende de schooldag geen mobiel – ook niet in tussenuren en pauzes, en ook niet op het schoolplein. De schoolleiding keek ter inspiratie naar het beleid van andere scholen en maakte daar een combinatie van. ‘We pikten eruit wat bij ons past.’ Ook werden docenten bij het plan betrokken. ‘We namen een enquête af. Daarin vroegen we bijvoorbeeld: als we dit doen, ben je dan bereid om te handhaven? Want als we dit samen besluiten, moeten we er ook op handelen. Dan kun je als docent niet even in de hal gaan appen. Gelukkig zeiden de meeste collega’s: ja, we staan erachter.’
En de leerlingen? ‘We hebben een leerlingenpanel, met daarin twee of drie leerlingen per klas. Zodra we kozen voor ‘thuis of in de kluis’, hebben we tegen leerlingen gezegd: je mag straks in de pauze niet meer je mobiel pakken, is er iets wat je graag op school zou willen hebben? Daaruit kwam: een tafeltennistafel, meer ballen om te kunnen basketballen, een spelletjeskast. De leerlingen voelden zich gehoord dat ze met alternatieven mochten komen.’
Het beleid werd aangekondigd in november en ging in op 1 januari. Op de eerste dag na de kerstvakantie werd de aandacht op de nieuwe regels gevestigd. ‘Op een vrolijke manier: muziek aan, grote banners: denk eraan, mobiel in je kluis.’
Handhaven
Alle docenten op het Groevenbeek College zijn medeverantwoordelijk voor de handhaving. ‘Als je een leerling met een telefoon ziet, loop je met hem naar het leerlingloket. Daar levert de leerling zelf de telefoon in bij de conciërge, en een half uur na de laatste les mag hij ‘m weer ophalen. Dat halfuurtje wachten is niet wereldschokkend, maar toch net vervelend genoeg: het helpt.’ Gaat een leerling vaker in de fout, dan is de straf nablijven.
Handhaving vraagt minder van het team dan verwacht, zegt Van der Kolk. ‘We dachten van tevoren dat we wel 50 smartphones per dag zouden moeten innemen. En we hielden rekening met allerlei scenario’s. Wat als je als docent een telefoon laat vallen, of wat als de leerling zegt dat jij er een barst in hebt gemaakt? In de praktijk is het niet zo ingewikkeld. De leerling levert de telefoon zelf in.’
Obstakels
Wat er lastig was? Weinig. Wel merkte Van der Kolk dat de bereikbaarheid van de school nu belangrijker is dan vroeger. ‘Op een vrijdag hadden we een halfuurtje niemand op de receptie, vanwege ziekte. Toen beseften we: dat kan echt niet meer. Ouders moeten erop kunnen vertrouwen dat ze de receptie kunnen bellen bij calamiteiten zoals ziekte of een sterfgeval. Dus we zorgen ervoor dat de receptie altijd bemand is.’
Het resultaat
De nieuwe regel was uitgebreid voorbereid, maar toen ‘thuis of in de kluis’ eenmaal van kracht werd, wende de school er snel aan. ‘Ik vond het bizar hoe makkelijk het ging. Hoe dat kan? Ik denk dat de duidelijkheid heeft geholpen. Gewoon de hele dag geen mobiel in beeld, klaar.’
Het grootste verschil met ‘vroeger’: ‘Er is gewoon veel meer rust op school. Je hoeft niet meer aan het begin van elke les over die mobiel te beginnen. Eerder pakten leerlingen na de les meteen hun mobiel. Dan hadden ze 100.000 apps en snaps die ze op weg naar het volgende lokaal even lazen. Blijft de stof die je net geleerd hebt dan hangen? Ik denk het niet. Nu is er meer focus.’
Verder zijn de pauzes een stuk gezelliger geworden. ‘Ik geniet ervan als ik leerlingen spelletjes zie doen in de pauze. Er wordt meer op het plein gesport. En er zijn minder pesterijtjes in de pauze. In het verleden hadden we weleens dat leerlingen foto’s of filmpjes van elkaar maakten, dat is nu voorbij. Natuurlijk gebeurt er ook buiten schooltijd van alles online, maar tijdens de schooldag is er veel minder gedoe.'
Lees inspirerende voorbeelden van scholen en gemeentes uit het buitenland
Meer ervaringsverhalen
Gymnasium Bernrode, Heeswijk-Dinther
Teamleider Steven Geurts: "In het beleid hebben we echt gefocust op het positieve: wat brengt het je?"
Gevers-Deutz Terweeschool, Oegstgeest
Directeur Lennart Zomer: "Wanneer er veel vragen spelen over dit onderwerp, heeft school wel de rol om dat gesprek tussen ouders te faciliteren"
Cygnus Gymnasium, Amsterdam
Rector Freek op ‘t Einde: "Je moet als school volhouden, niet verzaken"